Lütfen TEMA Vakfı Anasayfası için Tıklayınız >>>
Toprak Hakkında
Toprak ve İnsan
Toprak Dostları
Eğitimciler İçin
Çocuklar İçin
Uzmana Sorun
Sizden Gelenler
Karapınar Projesi
Toprak Oluşumunu Etkileyen Etmenler
Ana Sayfa > Seçtiğiniz Site Kısmı > 

ETKEN GRAFİĞİ

Yukarıda gördüğümüz gibi, toprak oluşumunu etkileyen pek çok etken bulunur. Bunlar, beş ana madde altında toplanabilir: iklim, organizmalar, topoğrafya, ana materyal ve zaman.

  1. İklim: Sıcaklık kayaların ve minerlallerin çözünmesini sağlayan kimyasal tepkimelerin hızlanmasına ya da yavaşlamasına neden olur. Yağış miktarının yüksek olduğu alanlarda, daha fazla su, toprak katmanlarında bulunan mineralleri eriterek aşağı doğru akar.
  2. Organizmalar: Toprak kazan hayvanlar, büyüyen bitki kökleri ve enzim salgılayan bakteri ve mantarlar, toprağı, kimyasal olarak değiştirir ve fiziksel olarak karıştırır.
  3. Topoğrafya: Topoğrafya, yani eğim, yükselti ve bakı, günışığı saatlerini, sıcaklığı, su akışını, erozyonu ve organik madde birikimini etkiler. Eğimli arazilerde toprak oluşumu daha yavaştır. Yamaçlarda topraklar erozyon gibi sebeplerden dolayı daha incedir. Yükselti iklim elemanlarının özelliklerini belirleyerek toprak oluşumunda etkili olur. Bakı, güneşlenme süresini ve sıcaklığı etkileyerek toprağın nemliliğini ve dolayısıyla oluşumunu etkiler.
  4. Ana materyal: Toprağı meydana getiren ana kayanın kimyasal bileşimi, toprağın mineral içeriğini etkiler. Ana materyal, toprağın oluştuğu yerin altında bulunan ana kaya olabilir. Fakat toprağın büyük bir kısmını, başka yerlerden rüzgâr ve su yoluyla taşınan kum, alüvyon ve kilden oluşan tortu oluşturur.
  5. Zaman: Toprak çok uzun sürelerde oluşumunu tamamlamaktadır. Tam bir toprak oluşumu binlerce yılda gerçekleşmektedir. Oluşum süresi toprağın kalınlığı etkiler.
TEMA Destekçiler Telif İletişim Kaynakça Teşekkür Yorumlarınız
YazılımWeb Sitesiİnternet Sitesi